|
NÖROLOJİK KÖKENLİ KONUŞMA BOZUKLUKLARI
Konuşma oldukça karmaşık bir nörolojik, kassal, zihinsel ve işitsel pek çok
organik becerinin bir sonucudur. Örneğin çok basit bir ‘‘ b’’ sesini
çıkartabilmek için 100 tane kasımızı hareket ettirmemiz gerekir. Yaklaşık bir
hesaplama ile 140.000 sinir ve kas hareketinin düzenli olarak işlemesi
gerekmektedir. Bu kaslar dudaklar, çene, dil, yumuşak damak, yutak, gırtlak ve
solunum kaslarıdır. Beynimizdeki serebral korteksin motor alanından gelen sinir
uyaranları konuşmayı sağlayan kasılmaları kontrol ederler. Bu yüzden sinir
sistemi bozulduğunda konuşma da bozulur. Örneğin felçler sebebi ile veya kassal
zayıflık sebebi ile konuşma hareket sistemindeki kasların birlikte hareket
edemiyor olmaları disartrik konuşma bozukluğuna neden olur. Disartrik konuşmayı
en fazla CP’li yani Serebral palsy’li çocuk ve yetişkinlerde görmekteyiz. Çünkü
bu konuşma bozukluğunda merkezi ve çevresel sinir sistemi kaslar üzerindeki
kontrolünü yitirmiştir. Serebral yaralanmaları olan çocuklar bebekliklerinden
itibaren erken rehabilitasyon olanaklarından yararlanmak zorundadırlar. Bu
müdahale ekibinde bir çocuk nörologu, fizyoterapist, konuşma terapisti ve bir
eğitimci mutlaka bulunur. Çocuklar yeme içme güçlüklerinin giderilmesinin
akabinde konuşma terapisine; hafif etkilenmiş vakalarda da konuşma gelişiminin
desteklendiği türden terapilere alınırlar. Konuşma terapisi çalışmaları çocuğun
önce yeme-içme ve yutma fonksiyonlarını sorunsuz hale getirip konuşma için
gerekli kaslar üzerinde çalışmayla devam eder. Bu müdahaleleri yapan terapistin
mutlaka konuşma bozukluğu uzmanlığı diplomasının bulunması gerekmektedir.
Kullanılan terapi teknikleri çeşitlilik gösterse de ailenin çocuğun
rehabilitasyonuna katılması ve verilen egzersizleri yapması gereklidir. Örneğin
bazen sadece bir ağız hareketinin 500-600 defa tekrarlanması bir kası
iyileştirmek için zorunlu olabilir. Bu tür durumlarda ailenin bütün üyeleri
çocukla yapılan terapiyi desteklemeli ve konuşma uzmanının çalışmalarını evde
yapmalıdırlar. Konuşma Uzmanı bu konuda aile ve çocuğun çevresi için gerekli
yönlendirmeleri yapacaktır.
Ayşegül TURAN
Konuşma ve Dil Bozuklukları Uzmanı (MA)
1967
yılında doğan Ayşegül Turan lisans derecesini İstanbul Üniversitesi Edebiyat
Fakültesi’nde,
yüksek lisansını İngiltere Hertfordshire Üniversitesi’nde aldı. Master konusu
‘’Çocuklarda Dil Gelişimi
Bozuklukları ve Klinik Dilbilimidir.’’ İngiltere’de başta Tadwort Court Children
Hospital olmak üzere
özel
eğitim okulları ve konuşma rehabilitasyonu bölümlerinde çalıştı. 2000 senesinde
Sevgi Dili
Konuşan Çocuklar kitabını yayınlayan Ayşegül Turan’ın gazete ve dergilerde
yayınlanmış makaleleri
ve
araştırmaları bulunmaktadır.
İletişim:
aysegul.turan@yahoo.com
|